پاک کردن کش DNS می‌تواند وقتی کمک کند که رایانه نام یک سایت را به نشانی قدیمی یا پاسخ اشتباه وصل می‌کند. این کار فقط رکوردهای موقت ذخیره‌شده روی همان دستگاه را حذف می‌کند. خرابی اینترنت، قطع وای‌فای، مشکل سرور سایت یا کش در سرویس‌دهنده DNS با این دستور لزوماً رفع نمی‌شود.

خلاصه کلیدی
  • دستگاه برای باز کردن دامنه‌ای مانند نام یک سایت، معمولاً باید نشانی شبکه آن را از سامانه DNS بپرسد.
  • اگر فقط یک دامنه روی یک دستگاه باز نمی‌شود، همان دامنه روی گوشی با شبکه مشابه کار می‌کند و سایت به‌تازگی نشانی خود را عوض کرده، کش محلی یکی از احتمال‌هاست.
  • در ویندوز، پنجره Command Prompt یا Terminal را باز کنید و دستور ipconfig /flushdns را اجرا کنید.
  • این کار اتصال فیزیکی، اعتبار اشتراک اینترنت، خرابی روتر، پاسخ سرور سایت یا تنظیم رکورد در مبدأ را اصلاح نمی‌کند.

کش DNS چیست و چرا ساخته می‌شود؟

دستگاه برای باز کردن دامنه‌ای مانند نام یک سایت، معمولاً باید نشانی شبکه آن را از سامانه DNS بپرسد. نتیجه برای مدتی در حافظه موقت نگه داشته می‌شود تا درخواست‌های بعدی سریع‌تر انجام شوند. این حافظه همان کش DNS محلی است. زمان اعتبار رکورد و پیاده‌سازی سیستم‌عامل تعیین می‌کند چه زمانی پاسخ دوباره گرفته شود.

کش به معنی ذخیره متن و عکس صفحه نیست. آن محتوا ممکن است در کش مرورگر یا شبکه توزیع محتوا نگهداری شود. DNS فقط در یافتن مقصد شبکه نقش دارد. بنابراین اگر سایت باز می‌شود اما تصویر قدیمی می‌بینید، پاک کردن کش DNS معمولاً مسئله اصلی را هدف نمی‌گیرد. ابتدا بازخوانی صفحه و وضعیت کش مرورگر را بررسی کنید.

راهنمای Cloudflare درباره TTL توضیح می‌دهد که زمان اعتبار رکورد بر مدت ماندن پاسخ در کش اثر دارد. اگر مالک سایت نشانی سرور را تازه عوض کرده باشد، بعضی کاربران هنوز به نشانی پیشین می‌روند تا کششان تازه شود. تفاوت زمان‌بندی میان کاربران طبیعی است، اما همیشه دلیل باز نشدن سایت نیست.

در شبکه خانه، ممکن است دستگاه، روتر و سرویس‌دهنده DNS هرکدام لایه‌ای از ذخیره پاسخ داشته باشند. پاک کردن کش روی لپ‌تاپ فقط یک لایه را تغییر می‌دهد. اگر علت در لایه بالاتر است، نتیجه فوری نخواهید دید. برای همین پیش از اجرای چند دستور تصادفی، باید محدوده خرابی را مشخص کرد.

چه نشانه‌هایی به کش DNS قدیمی اشاره دارند؟

اگر فقط یک دامنه روی یک دستگاه باز نمی‌شود، همان دامنه روی گوشی با شبکه مشابه کار می‌کند و سایت به‌تازگی نشانی خود را عوض کرده، کش محلی یکی از احتمال‌هاست. پیام مربوط به پیدا نشدن نام دامنه نیز می‌تواند سرنخ باشد. اما این نشانه‌ها قطعی نیستند؛ تنظیم DNS، فایل میزبان و خود سایت نیز ممکن است مشکل داشته باشند.

نخست یک سایت شناخته‌شده دیگر را باز کنید تا معلوم شود اتصال عمومی برقرار است. سپس همان نشانی را دقیق و بدون غلط املایی روی دستگاه دیگری امتحان کنید. اگر همه سایت‌ها باز نمی‌شوند، مشکل ممکن است وای‌فای، مودم یا سرویس اینترنت باشد. راهنمای عیب‌یابی کندی وای‌فای برای بررسی لایه اتصال خانه مفید است.

اگر یک سایت روی اینترنت موبایل باز می‌شود اما روی همه دستگاه‌های وای‌فای خانه نه، پاک کردن کش تک‌تک دستگاه‌ها شاید علت مشترک را رفع نکند. DNS تنظیم‌شده روی روتر، سرویس‌دهنده اینترنت یا محدودیت خود سایت را بررسی کنید. همین مقایسه ساده از تغییر بی‌دلیل تنظیمات پیشرفته جلوگیری می‌کند.

زمان شروع مشکل را یادداشت کنید. درست پس از انتقال هاست، تغییر رکورد DNS یا افزودن زیردامنه تازه، پاسخ قدیمی محتمل‌تر است. اگر ماه‌ها هیچ تغییری رخ نداده و فقط یک مرورگر خطا می‌دهد، افزونه، پروکسی یا کش همان مرورگر هم باید بررسی شود.

در ویندوز کش DNS را چگونه پاک کنیم؟

در ویندوز، پنجره Command Prompt یا Terminal را باز کنید و دستور ipconfig /flushdns را اجرا کنید. این دستور کش حل نام DNS سمت دستگاه را پاک و بازنشانی می‌کند. سپس مرورگر را دوباره امتحان کنید. اگر نتیجه عوض نشد، همان دستور را بارها تکرار نکنید؛ باید علت را در لایه‌های دیگر جست‌وجو کرد.

مستندات Microsoft برای ipconfig عملکرد /flushdns را شرح می‌دهد و /displaydns را برای دیدن رکوردهای محلی معرفی می‌کند. دستور را دقیق با فاصله میان نام ابزار و گزینه بنویسید. اگر دسترسی سیستم محدود است، ممکن است لازم باشد از مدیر دستگاه کمک بگیرید؛ تنظیمات سازمانی را بدون هماهنگی تغییر ندهید.

برای کاربر عادی، پاک کردن کش معمولاً داده شخصی فایل‌ها را حذف نمی‌کند و رمز عبور سایت‌ها را پاک نمی‌کند. بااین‌حال نخستین بازدید پس از آن ممکن است نیازمند پرسش دوباره DNS باشد. اگر برنامه‌ای از نام‌های داخلی سازمان استفاده می‌کند، بعد از پاک کردن کش باید بتواند به DNS داخلی دسترسی داشته باشد.

اگر پیام موفقیت دیدید اما سایت همچنان باز نمی‌شود، این پیام فقط نشان می‌دهد دستور اجرا شده است. اثبات نمی‌کند نشانی جدید در DNS بالادستی ثبت شده یا سرور پاسخ می‌دهد. خطای نمایش‌داده‌شده را ثبت کنید و آزمون‌های بعدی را بر اساس همان خطا انجام دهید.

عیب‌یابی اتصال دامنه در لپ‌تاپ کنار روتر
عیب‌یابی اتصال دامنه در لپ‌تاپ کنار روتر

پاک کردن کش چه چیزی را تغییر نمی‌دهد؟

این کار اتصال فیزیکی، اعتبار اشتراک اینترنت، خرابی روتر، پاسخ سرور سایت یا تنظیم رکورد در مبدأ را اصلاح نمی‌کند. همچنین کش DNS مرورگر، روتر یا DNS بازگشتی ممکن است مستقل از کش سیستم‌عامل باشد. بنابراین نتیجه پس از دستور در هر دستگاه و مرورگر می‌تواند متفاوت باشد.

اگر سایت خطای ۵۰۰ یا ۵۰۳ می‌دهد، نام دامنه احتمالاً به سرور رسیده و مشکل سمت سرور یا سرویس است. اگر صفحه ورود باز می‌شود ولی حساب کار نمی‌کند، DNS توضیح مناسبی نیست. اگر فقط تصویر و متن قدیمی دیده می‌شود، کش محتوای مرورگر یا CDN محتمل‌تر است. تفکیک نوع خطا قدم اصلی عیب‌یابی است.

Cloudflare درباره خطاهای DNS یادآور می‌شود که پاک کردن کش محلی، پاسخ منفی ذخیره‌شده در DNS بالادستی را حذف نمی‌کند. این نکته به‌خصوص وقتی زیردامنه‌ای تازه ساخته شده و قبل از ثبت، چند نفر آن را امتحان کرده‌اند مهم است. ممکن است لازم باشد زمان اعتبار پاسخ قبلی بگذرد.

تغییر DNS به سرویس عمومی نیز همیشه راه‌حل نیست. در شبکه کاری یا دانشگاهی، دامنه‌های داخلی ممکن است فقط از DNS همان شبکه پاسخ بگیرند. تغییر دستی می‌تواند دسترسی به منابع داخلی را قطع کند. پیش از تغییر، تنظیم قبلی را ثبت کنید و از مدیر شبکه بپرسید.

تفاوت کش DNS با کش مرورگر چیست؟

کش DNS نام سایت را به نشانی شبکه مربوط می‌کند؛ کش مرورگر ممکن است فایل‌های صفحه، تصویر و اسکریپت را نگه دارد. اگر به سرور اشتباه می‌روید، پاک کردن داده DNS شاید کمک کند. اگر صفحه درست باز می‌شود اما نسخه قدیمی یک تصویر دیده می‌شود، بازخوانی کامل یا پاک کردن کش محتوای مرورگر منطقی‌تر است.

مرورگرها گاهی سازوکار DNS داخلی یا DNS امن خود را دارند. در چنین شرایطی، تغییر سیستم‌عامل ممکن است بلافاصله در مرورگر دیده نشود. بهتر است همان دامنه را در مرورگر دیگری امتحان کنید. اگر تفاوت فقط در یک مرورگر است، به تنظیمات آن، افزونه‌ها و پروکسی توجه کنید. نام و محل گزینه‌ها با نسخه نرم‌افزار تغییر می‌کند.

در شبکه‌های دارای VPN، مسیر پرسش DNS نیز ممکن است تغییر کند. سایتی که با VPN باز می‌شود و بدون آن نه، لزوماً مشکل کش نیست؛ احتمال تفاوت سرور DNS، مسیر شبکه یا دسترسی نیز هست. وضعیت روشن و خاموش بودن VPN را در زمان آزمون ثبت کنید تا نتیجه قابل‌مقایسه باشد.

صفحه ورود هتل یا شبکه عمومی نمونه دیگری است: ممکن است تا قبل از پذیرش شرایط، دسترسی محدود باشد. پاک کردن کش DNS به‌تنهایی مجوز اتصال ایجاد نمی‌کند. در شبکه‌های عمومی، اطلاعات حساس را فقط پس از بررسی معتبر بودن صفحه ورود وارد کنید.

چطور بفهمیم مشکل از دستگاه است یا شبکه؟

یک دامنه یکسان را روی دو دستگاه و دو نوع اتصال امتحان کنید: لپ‌تاپ روی وای‌فای، گوشی روی همان وای‌فای و گوشی روی اینترنت موبایل. الگوی نتیجه محدوده مشکل را نشان می‌دهد. اگر فقط لپ‌تاپ مشکل دارد، کش یا تنظیمات همان دستگاه مطرح‌اند. اگر همه دستگاه‌های خانه مشکل دارند، سراغ روتر و DNS شبکه بروید.

اگر یک دامنه روی هیچ شبکه‌ای باز نمی‌شود، شاید خود سایت یا رکوردهای آن مشکل دارد. این نتیجه هنوز قطعی نیست، چون همه آزمون‌ها ممکن است به یک سرویس بالادستی برسند. برای کسب‌وکار خودتان، وضعیت رکوردها را از پنل رسمی دامنه و هاست بررسی کنید و از تغییر عجولانه چند رکورد پرهیز کنید.

آزمون باید در زمان نزدیک انجام شود. اگر صبح با موبایل و شب با رایانه مقایسه کنید، ممکن است مشکل در این فاصله رفع شده باشد. همچنین آدرس دقیق را یکسان نگه دارید؛ نسخه دارای www و بدون آن یا زیردامنه‌های دیگر ممکن است رکورد متفاوت داشته باشند.

برای بررسی باند وای‌فای یا فاصله تا روتر، تفاوت باندهای ۲٫۴ و ۵ گیگاهرتز را بخوانید. این موضوع به کیفیت اتصال بی‌سیم مربوط است، نه جایگزین مستقیم پاک کردن کش نام دامنه.

چه زمانی باید صبر کرد یا با پشتیبانی تماس گرفت؟

پس از تغییر تازه رکورد دامنه، ممکن است پاسخ قدیمی تا پایان زمان اعتبار در لایه‌های مختلف باقی بماند. اگر پاک کردن کش محلی کمکی نکرد و دستگاه‌های دیگر هم نتیجه مشابه دارند، منتظر به‌روزرسانی بالادستی بمانید یا با میزبان و مسئول DNS تماس بگیرید. زمان دقیق به تنظیمات قبلی و مسیر پرسش بستگی دارد.

برای گزارش به پشتیبانی، نام کامل دامنه، متن خطا، زمان شروع، شبکه و دستگاه‌های آزمایش‌شده را بنویسید. بگویید آیا دستور پاک کردن کش اجرا شده و نتیجه چه بوده است. این اطلاعات از جمله «اینترنت خراب است» دقیق‌تر است و به مسئول فنی کمک می‌کند مسئله را بازسازی کند.

اگر مشکل فقط در شبکه سازمان است، پیش از نصب ابزار یا تغییر DNS از مسئول شبکه اجازه بگیرید. ممکن است سیاست امنیتی یا نام داخلی وجود داشته باشد. در خانه نیز اگر روتر تنظیمات پیچیده دارد، از آن نسخه پشتیبان بگیرید و هر بار تنها یک تغییر انجام دهید.

اگر سایت مربوط به پرداخت یا کار حساس است، به نسخه‌ای که از پیام ناشناس یا لینک کوتاه دریافت شده اعتماد نکنید. اختلال DNS دلیل خوبی برای وارد کردن رمز در دامنه شبیه‌سازی‌شده نیست. نشانی را از مسیر رسمی دوباره بررسی کنید.

چه اشتباه‌هایی در عیب‌یابی DNS رایج‌اند؟

نخستین اشتباه این است که هر خطای مرورگر را «کش DNS» بنامیم. دوم، اجرای چندین دستور و تغییر DNS بدون ثبت نتیجه هر کدام است. سوم، تکرار پاک کردن کش روی یک دستگاه وقتی خطا در همه دستگاه‌ها دیده می‌شود. عیب‌یابی خوب با مقایسه محدود و ثبت شواهد پیش می‌رود.

از ابزارهای پاکسازی ناشناس که وعده تعمیر همه مشکلات شبکه می‌دهند دوری کنید. دستور رسمی سیستم‌عامل برای کار مشخص کافی است. نرم‌افزارهای شخص ثالث ممکن است تنظیمات دیگر را هم تغییر دهند و یافتن علت را سخت کنند. برای ویندوز از مستندات Microsoft و برای سامانه دیگر از راهنمای رسمی همان سازنده استفاده کنید.

تفاوت «نام پیدا نشد» و «سرور پاسخ نمی‌دهد» را جدی بگیرید. در حالت اول ممکن است پرسش DNS شکست خورده باشد. در حالت دوم، نام ممکن است درست حل شده باشد ولی اتصال به مقصد ممکن نباشد. پیام دقیق خطا و آزمون در دستگاه دیگر به جدا کردن این دو کمک می‌کند.

اگر پس از پاک کردن کش مشکل رفع شد، نتیجه را ثبت کنید ولی علت قطعی را فقط از همین یک آزمون نتیجه نگیرید. ممکن است هم‌زمان زمان اعتبار رکورد قدیمی تمام شده باشد. برای سایت خودتان، سلامت رکورد و زمان TTL را نیز بررسی کنید.

جمع‌بندی

پاک کردن کش DNS وقتی ارزش آزمودن دارد که مشکل به نام دامنه و پاسخ ذخیره‌شده یک دستگاه محدود باشد، به‌ویژه پس از تغییر رکورد. در ویندوز ipconfig /flushdns کش محلی را پاک می‌کند. اگر مشکل در چند دستگاه یا شبکه ادامه دارد، لایه‌های دیگر اتصال و DNS را بررسی کنید.

سوالات متداول
آیا پاک کردن کش DNS سرعت اینترنت را بالا می‌برد؟

خیر. این دستور رکوردهای موقت نام دامنه را حذف می‌کند و سرعت سرویس اینترنت را افزایش نمی‌دهد. فقط ممکن است یک پاسخ قدیمی یا منفی را از دستگاه پاک کند.

آیا پس از اجرای دستور باید مودم را خاموش کنیم؟

معمولاً برای پاک شدن کش محلی ویندوز لازم نیست. اگر مشکل در همه دستگاه‌هاست، روتر را جداگانه و با توجه به وضعیت شبکه بررسی کنید.

چرا با گوشی سایت باز می‌شود ولی با لپ‌تاپ نه؟

کش یا تنظیمات DNS لپ‌تاپ یکی از احتمال‌هاست. تفاوت مرورگر، VPN، فایل میزبان و تنظیمات امنیتی را هم بررسی کنید.

منابع
نوشته قبلی