استیم و اپیک گیمز استور دو فروشگاه اصلی خرید بازی رایانه‌ای هستند که هرکدام مزایای متفاوتی دارند. استیم با کتابخانه بزرگ، جامعه فعال و ویژگی‌های فنی گسترده شناخته می‌شود؛ اپیک با سهم درآمد بیشتر برای سازندگان، بازی رایگان هفتگی و گاهی تخفیف‌های جذاب رقابت می‌کند. انتخاب نهایی به نوع بازیکن و اولویت‌های او بستگی دارد.

خلاصه کلیدی
  • در تقسیم درآمد، اپیک گیمز استور ۸۸ درصد از فروش را به سازنده بازی می‌دهد در حالی که استیم معمولاً ۷۰ درصد پرداخت می‌کند.
  • اپیک هر هفته حداقل یک بازی کامل رایگان ارائه می‌دهد که بخش مهمی از استراتژی جذب کاربر این فروشگاه است.
  • استیم به دلیل قدمت بیشتر، نقد و بررسی کاربران، انجمن‌ها و ورک‌شاپ گسترده‌تری نسبت به اپیک دارد.
  • استیم از نظر ویژگی‌های فنی مانند سیو ابری، دستاورد و پشتیبانی کنترلر جلوتر است، هرچند اپیک به‌تدریج این امکانات را اضافه می‌کند.
  • خرید انحصاری بازی‌ها توسط اپیک یکی از بحث‌برانگیزترین سیاست‌های این فروشگاه در سال‌های اخیر بوده است.

تفاوت سهم درآمد فروشندگان؛ ۸۸ در برابر ۷۰ درصد

اپیک گیمز استور از زمان راه‌اندازی در سال ۲۰۱۸ سیاست تقسیم درآمد ۸۸ به ۱۲ را در پیش گرفت، یعنی ۸۸ درصد از درآمد فروش هر بازی به سازنده آن می‌رسد. استیم در مقابل، برای بیشتر بازی‌ها همچنان سهم سنتی ۷۰ به ۳۰ را حفظ کرده، هرچند برای عناوین بسیار پرفروش این نسبت کمی بهبود پیدا می‌کند.

این تفاوت در نسبت درآمد یکی از دلایل اصلی جذب برخی استودیوهای بازی‌سازی به سمت فروشگاه اپیک گیمز بوده است، چرا که سهم بیشتری از فروش نهایی به تیم توسعه بازمی‌گردد و برای استودیوهای مستقل و کوچک‌تر می‌تواند تفاوت مالی قابل توجهی ایجاد کند. به گفته خود اپیک گیمز، هدف از این سیاست ایجاد رقابت سالم‌تر در صنعت توزیع بازی و افزایش سهم سازندگان از درآمد بوده است.

استیم به عنوان قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین فروشگاه بازی رایانه‌ای، مدل ۷۰ به ۳۰ را از سال‌ها پیش به‌عنوان استاندارد رایج صنعت جا انداخته بود. Valve بعدها مدل پلکانی معرفی کرد که در آن پس از عبور فروش یک بازی از آستانه‌های درآمدی مشخص، سهم سازنده به‌صورت خودکار افزایش می‌یابد؛ این تغییر تا حدی واکنشی به فشار رقابتی اپیک بود.

بازی رایگان هفتگی اپیک گیمز

یکی از مهم‌ترین برنامه‌های بازاریابی اپیک، ارائه حداقل یک بازی کامل رایگان در هر هفته است. این بازی‌ها در صورت دریافت طی بازه زمانی مشخص، برای همیشه در کتابخانه کاربر باقی می‌مانند و شامل عناوین شناخته‌شده، بازی‌های مستقل و گاهی حتی نسخه‌های تازه منتشرشده می‌شوند. این استراتژی نقش مهمی در جذب کاربران جدید به این فروشگاه داشته است.

برای دریافت بازی رایگان هفتگی اپیک، کافی است کاربر در بازه اعلام‌شده وارد فروشگاه شود و دکمه دریافت را بزند؛ در غیر این صورت آن عنوان از دسترس خارج شده و بازی هفته بعد جایگزین آن می‌شود. استیم نیز گاهی بازی‌های رایگان یا نسخه‌های آزمایشی ارائه می‌دهد، اما تعهدی هفتگی و منظم مانند اپیک ندارد و بیشتر بر مدل تخفیف تمرکز دارد.

فرکانس و عمق تخفیف‌ها در استیم و اپیک

استیم به خاطر رویدادهای فصلی مانند تخفیف‌های تابستانه، پاییزه و زمستانه که سال‌هاست به‌طور منظم برگزار می‌شوند شناخته می‌شود و در هر رویداد تعداد بسیار زیادی عنوان را همزمان تخفیف می‌دهد. اپیک هم تخفیف‌های دوره‌ای دارد و گاهی کوپن یا کد تخفیف اضافه ارائه می‌کند، اما دامنه و تعداد عناوین تخفیف‌خورده آن معمولاً کمتر از استیم است.

یکی از تفاوت‌های مهم این است که تخفیف‌های استیم عمدتاً توسط خود ناشران و سازندگان تعیین می‌شود، در حالی که اپیک در برخی رویدادها کد تخفیف مستقیم از سبد خرید کسر می‌کند که هزینه آن را خود این شرکت پرداخت می‌کند. عمق دقیق تخفیف‌ها در هر دو پلتفرم بسته به بازی، زمان و فصل سال متفاوت است و نمی‌توان عدد ثابتی برای آن اعلام کرد.

برای بازیکنانی که بودجه محدودی دارند، پیگیری منظم هر دو فروشگاه در دوره‌های تخفیف بزرگ می‌تواند به صرفه‌جویی قابل توجهی منجر شود، چرا که برخی ناشران فقط در یکی از این دو پلتفرم تخفیف ویژه ارائه می‌دهند.

امکانات اجتماعی و کامیونیتی

استیم با ابزارهایی مانند نقد و بررسی عمومی کاربران، انجمن‌های اختصاصی هر بازی، ورک‌شاپ برای محتوای ساخته‌شده توسط کاربران و پروفایل عمومی قابل شخصی‌سازی، یکی از قوی‌ترین جوامع آنلاین گیمینگ را ساخته است. اپیک گیمز استور در این زمینه هنوز در حال توسعه است و امکانات محدودتری برای تعامل اجتماعی کاربران در اختیار می‌گذارد.

نقد و بررسی، انجمن‌ها و ورک‌شاپ در استیم

قابلیت نقد و بررسی استیم به کاربران اجازه می‌دهد پیش از خرید، نظر واقعی سایر بازیکنان را ببینند و حتی درصد رضایت کلی هر بازی را در یک نگاه بررسی کنند. ورک‌شاپ استیم نیز امکان اشتراک‌گذاری ماد، نقشه و محتوای ساخته‌شده توسط کاربران را برای هزاران بازی فراهم کرده که تجربه بازی را برای بسیاری از عناوین گسترش می‌دهد.

محدودیت‌های امکانات اجتماعی در اپیک

اپیک گیمز استور تا مدت‌ها فاقد سیستم نقد و بررسی کاربران، انجمن رسمی و پروفایل اجتماعی گسترده بود و تمرکز اصلی خود را بر ساده بودن رابط کاربری و سرعت دانلود گذاشته بود. این شرکت به‌مرور امکاناتی مانند لیست دوستان و چت را اضافه کرده، اما هنوز از نظر عمق تعاملات اجتماعی به سطح استیم نرسیده است.

در نهایت، انتخاب میان این دو فروشگاه از نظر تعاملات اجتماعی به سبک بازی هر کاربر بستگی دارد. بازیکنانی که برای انتخاب یک بازی جدید به نظرات دیگر کاربران و امتیاز جامعه اعتماد می‌کنند، در استیم تجربه راحت‌تری خواهند داشت، در حالی که کسانی که کمتر به این بخش‌ها توجه دارند، تفاوت چندانی در تجربه روزمره خود احساس نمی‌کنند.

ویژگی‌های فنی؛ سیو ابری، دستاورد و پشتیبانی کنترلر

استیم از سال‌ها پیش سیو ابری برای اکثر بازی‌ها، سیستم دستاوردها، پشتیبانی گسترده از انواع کنترلر و ابزارهای اختصاصی مانند سازگاری با Steam Deck را ارائه می‌دهد. اپیک این ویژگی‌ها را به‌تدریج اضافه کرده، اما هنوز از نظر تنوع، پایداری و پوشش کامل بازی‌ها به سطح استیم نرسیده است.

برای بازیکنانی که به دنبال بهترین کیفیت گرافیکی هستند، دانستن اینکه ری‌تریسینگ چیست و چگونه روی سخت‌افزار سیستم فشار وارد می‌کند، به انتخاب تنظیمات مناسب کمک می‌کند، چرا که هر دو فروشگاه امکان اجرای بازی‌های سنگین گرافیکی را در اختیار کاربر می‌گذارند و کیفیت نهایی بیشتر به سخت‌افزار و تنظیمات بازی وابسته است تا خود پلتفرم توزیع.

ویژگیSteamEpic Games Store
سهم درآمد سازندهمعمولاً ۷۰ درصد۸۸ درصد
بازی رایگان هفتگیندارد به‌صورت منظمدارد، هر هفته
نقد و بررسی کاربراندارد و گستردهمحدود
ورک‌شاپ و محتوای کاربریداردندارد
سیو ابریگسترده برای اکثر بازی‌هادر حال گسترش
دستاوردهادارد و رایجدر حال گسترش
پشتیبانی کنترلربسیار گستردهپایه و رو به رشد

بحث انحصاری‌های اپیک گیمز

اپیک گیمز استور از ابتدای فعالیت خود، با پرداخت هزینه به ناشران برای عرضه انحصاری موقت برخی بازی‌ها روی این پلتفرم، جنجال زیادی در جامعه گیمینگ ایجاد کرد. بسیاری از بازیکنانی که به کتابخانه استیم عادت داشتند، از خرید اجباری روی یک فروشگاه دوم برای دسترسی به بازی مورد نظر خود ناراضی بودند.

رسانه‌های معتبر حوزه بازی مانند PC Gamer بارها به این موضوع پرداخته‌اند که سیاست انحصار زمان‌دار اپیک، هرچند برای استودیوهای کوچک‌تر تضمین درآمد اولیه و بودجه توسعه فراهم می‌کند، اما تجربه خرید را برای کاربران عادی پیچیده‌تر کرده و باعث پراکندگی کتابخانه بازی میان چند پلتفرم شده است. با گذر زمان، بسیاری از این عناوین انحصاری پس از پایان دوره قرارداد به استیم هم راه پیدا کرده‌اند.

کدام پلتفرم برای چه نوع بازیکنی مناسب‌تر است؟

بازیکنانی که به کتابخانه بزرگ، جامعه فعال، نقد و بررسی دقیق و سازگاری کامل با انواع کنترلر نیاز دارند، معمولاً از استیم راضی‌تر هستند. کسانی که بیشتر به دنبال بازی‌های رایگان هفتگی، رابط کاربری ساده‌تر و گاهی قیمت پایین‌تر برخی عناوین‌اند، اپیک گیمز استور را انتخاب می‌کنند.

برای بازیکنانی که مسیر تبدیل شدن به گیمر حرفه‌ای را دنبال می‌کنند، معمولاً ثبات پلتفرم، آمار دقیق بازی، جامعه فعال برای پیدا کردن هم‌تیمی و ابزارهای اجتماعی استیم اهمیت بیشتری دارد؛ در حالی که بازیکنان معمولی و علاقه‌مندان به آزمایش بازی‌های جدید و رایگان، ارزش بیشتری در اپیک پیدا می‌کنند.

بازیکنان گاه‌به‌گاه که تنها گاهی بازی می‌کنند نیز اغلب اپیک را برای بهره‌مندی از بازی‌های رایگان هفتگی نصب می‌کنند و در کنار آن از استیم برای خریدهای اصلی خود استفاده می‌نمایند.

آیا می‌توان هم‌زمان از استیم و اپیک استفاده کرد؟

بله، نصب و استفاده همزمان از هر دو فروشگاه هیچ مشکلی ندارد و بسیاری از بازیکنان این کار را به‌طور روزمره انجام می‌دهند. رایج‌ترین روش این است که بازی‌های رایگان هفتگی از اپیک دریافت شود و خریدهای اصلی، بازی‌های چندنفره و عناوینی که به امکانات اجتماعی نیاز دارند در استیم انجام شود.

برای تجربه بهتر بازی روی هر دو پلتفرم، انتخاب سخت‌افزار مناسب هم اهمیت زیادی دارد؛ راهنمای خرید هدست گیمینگ ارزان یا گران می‌تواند به انتخاب تجهیزات صوتی متناسب با بودجه و سبک بازی کردن کمک کند، چه بازیکن اکثر بازی‌هایش را در استیم بخرد و چه در اپیک.

جمع‌بندی

استیم و اپیک گیمز استور هرکدام در جایگاه خودشان قوی هستند و رقابت میان این دو در نهایت به سود بازیکنان تمام شده است. استیم با کتابخانه عظیم، امکانات اجتماعی، ویژگی‌های فنی کامل و سابقه طولانی، انتخاب مطمئنی برای بیشتر بازیکنان است. اپیک گیمز استور با سهم درآمد بالاتر برای سازندگان، بازی رایگان هفتگی و رابط کاربری ساده، جایگاه خودش را در کنار استیم پیدا کرده است. برای بیشتر کاربران، بهترین رویکرد استفاده ترکیبی از هر دو فروشگاه است؛ بازی‌های رایگان و برخی تخفیف‌های ویژه از اپیک و بقیه خریدها و بازی‌های اجتماعی از استیم.

سوالات متداول
آیا اپیک گیمز استور از استیم ارزان‌تر است؟
قیمت پایه بیشتر بازی‌ها در هر دو فروشگاه معمولاً یکسان است، اما اپیک گاهی کد تخفیف مستقیم ارائه می‌دهد و استیم رویدادهای تخفیف بزرگ‌تر و مکررتری دارد. عمق و فراوانی تخفیف‌ها به بازی و زمان بستگی دارد و نمی‌توان یک فروشگاه را همیشه ارزان‌تر دانست.
آیا بازی‌های رایگان هفتگی اپیک واقعاً برای همیشه مال کاربر می‌مانند؟
بله، به شرطی که کاربر بازی را در بازه زمانی اعلام‌شده از فروشگاه دریافت کند. پس از دریافت، آن بازی برای همیشه در حساب کاربری باقی می‌ماند و نیازی به پرداخت مجدد نیست.
چرا برخی بازی‌ها فقط در اپیک گیمز استور عرضه می‌شوند؟
اپیک برای جذب کاربر بیشتر، به برخی ناشران و استودیوها هزینه‌ای پرداخت می‌کند تا بازی خود را برای مدتی فقط روی این فروشگاه عرضه کنند. این سیاست انحصار زمان‌دار یکی از استراتژی‌های اصلی رشد اپیک بوده است.
آیا می‌توان بازی خریداری‌شده در استیم را در اپیک بازی کرد؟
خیر، هر بازی معمولاً به همان فروشگاهی که از آن خریداری شده متصل است و کدهای فعال‌سازی بین استیم و اپیک قابل انتقال نیستند، مگر اینکه ناشر بازی به‌طور رسمی امکان انتقال یا فعال‌سازی متقابل را فراهم کند.
کدام فروشگاه سیو ابری و دستاورد بهتری دارد؟
استیم از نظر پوشش سیو ابری و سیستم دستاوردها برای تعداد بسیار بیشتری از بازی‌ها پشتیبانی می‌کند. اپیک نیز این امکانات را دارد، اما پوشش آن هنوز به اندازه استیم گسترده نیست.
آیا استیم هم بازی رایگان می‌دهد؟
استیم گاهی بازی‌های رایگان محدود یا آخر هفته‌های رایگان برگزار می‌کند، اما برنامه‌ای هفتگی و تضمین‌شده مانند اپیک ندارد و تمرکز اصلی آن بیشتر روی تخفیف‌های فصلی بزرگ است.
منابع
  1. Steam — فروشگاه رسمی Valve
  2. Epic Games Store — فروشگاه رسمی اپیک گیمز
  3. PC Gamer — رسانه تخصصی بازی‌های رایانه‌ای
نوشته قبلی